Γιατί η Ελλάδα έχει υψηλό συντελεστή ΦΠΑ

Ο ΦΠΑ (Φόρος Προστιθέμενης Αξίας) διαφέρει σημαντικά μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών. Οι χώρες με τον υψηλότερο ΦΠΑ βρίσκονται κυρίως στη Βόρεια και Κεντρική Ευρώπη, ενώ και η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις χώρες με σχετικά υψηλό συντελεστή.

Thank you for reading this post, don't forget to subscribe!

Ο υψηλός ΦΠΑ δεν σημαίνει απαραίτητα ότι μια χώρα έχει συνολικά υψηλότερη φορολογία. Σημασία έχει επίσης τι πληρώνουν οι πολίτες σε φόρο εισοδήματος, ασφαλιστικές εισφορές και τι λαμβάνουν ως δημόσιες υπηρεσίες.

1. Κατάταξη των χωρών με τον υψηλότερο ΦΠΑ

Κανονικός συντελεστής ΦΠΑ, Οκτώβριος 2026. Περιλαμβάνονται και ευρωπαϊκές χώρες εκτός ΕΕ.

Θέση	Χώρα	ΦΠΑ
1	🇭🇺 Ουγγαρία	27%
2	🇫🇮 Φινλανδία	25,5%
3	🇩🇰 Δανία	25%
3	🇸🇪 Σουηδία	25%
3	🇭🇷 Κροατία	25%
3	🇳🇴 Νορβηγία	25%
7	🇬🇷 Ελλάδα	24%
7	🇪🇪 Εσθονία	24%
7	🇮🇸 Ισλανδία	24%
10	🇵🇹 Πορτογαλία	23%
10	🇵🇱 Πολωνία	23%
10	🇮🇪 Ιρλανδία	23%
10	🇸🇰 Σλοβακία	23%
14	🇮🇹 Ιταλία	22%
15	🇳🇱 Ολλανδία	21%
15	🇪🇸 Ισπανία	21%
15	🇧🇪 Βέλγιο	21%
18	🇫🇷 Γαλλία	20%
19	🇩🇪 Γερμανία	19%
20	🇱🇺 Λουξεμβούργο	17%

Ενδεικτική κατάταξη, με ισοβαθμίες. Πηγές: Ευρωπαϊκή Επιτροπή και Tax Foundation. Your Europe+2

2. Γιατί ορισμένες χώρες έχουν τόσο υψηλό ΦΠΑ;

Υπάρχουν τέσσερις βασικοί λόγοι.

1. Χρηματοδότηση του κοινωνικού κράτους

Στη Δανία, τη Σουηδία και τη Φινλανδία, τα υψηλά φορολογικά έσοδα συμβάλλουν στη χρηματοδότηση της δημόσιας υγείας, της εκπαίδευσης, των συντάξεων και της κοινωνικής προστασίας.

2. Ανάγκη αύξησης των κρατικών εσόδων

Στην Ελλάδα και την Ουγγαρία, η δημοσιονομική πίεση και η ανάγκη σταθερών εσόδων έχουν συμβάλει στη διατήρηση υψηλών συντελεστών. Στην Ελλάδα, η αύξηση του ΦΠΑ στο 24% το 2016 συνδέθηκε με τη δημοσιονομική προσαρμογή κατά την περίοδο της κρίσης.

3. Ο ΦΠΑ εισπράττεται από την κατανάλωση

Κάθε αγορά που υπάγεται στον φόρο δημιουργεί έσοδα για το κράτος. Έτσι, αποτελεί σχετικά σταθερή πηγή χρηματοδότησης, αν και επηρεάζεται από την οικονομική δραστηριότητα.

4. Διαφορετικές επιλογές φορολογικής πολιτικής

Ορισμένα κράτη βασίζονται περισσότερο στον ΦΠΑ, άλλα στον φόρο εισοδήματος, στις ασφαλιστικές εισφορές ή στη φορολογία επιχειρήσεων.

3. Πόσο περισσότερο πληρώνει ο καταναλωτής;

Ας υποθέσουμε ότι αγοράζουμε ένα προϊόν με καθαρή αξία 100 € και εφαρμόζεται ο κανονικός ΦΠΑ.

Τελική τιμή προϊόντος ανά χώρα

Ουγγαρία

127 €

Φινλανδία

125,5 €

Ελλάδα

124 €

Ολλανδία

121 €

Γερμανία

119 €

Λουξεμβούργο

117 €

4. Το ιδιαίτερο πρόβλημα της Ελλάδας

Η Ελλάδα έχει ΦΠΑ 24%, δηλαδή 2,1 ποσοστιαίες μονάδες πάνω από τον μέσο κανονικό συντελεστή της ΕΕ, περίπου 21,9%. EU VAT Rates by Country

Όμως, υπάρχει μια σημαντική οικονομική διάκριση:

• Στη Δανία ή στη Σουηδία, ο υψηλός ΦΠΑ συνυπάρχει με υψηλότερα εισοδήματα και εκτεταμένες δημόσιες παροχές.
• Στην Ελλάδα, ο ίδιος περίπου συντελεστής επιβαρύνει νοικοκυριά με χαμηλότερη αγοραστική δύναμη.
• Τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα δαπανούν μεγαλύτερο ποσοστό του εισοδήματός τους στην κατανάλωση. Επομένως, ο ΦΠΑ μπορεί να είναι αναλογικά βαρύτερος γι’ αυτά.

Αυτό εξηγεί γιατί ένας ΦΠΑ 24% στην Ελλάδα μπορεί να είναι οικονομικά πιο επώδυνος για ένα νοικοκυριό από έναν ΦΠΑ 25% στη Δανία.

Το ουσιαστικό ερώτημα δεν είναι μόνο πόσο ΦΠΑ πληρώνει ένας πολίτης, αλλά πόσο του απομένει από το εισόδημά του μετά τους φόρους και τα βασικά έξοδα.

Θα είχε ιδιαίτερο ενδιαφέρον να συγκρίνουμε Ελλάδα, Ολλανδία, Γερμανία και Δανία ως προς τον ΦΠΑ, τους μισθούς, τη φορολογία εισοδήματος και την πραγματική αγοραστική δύναμη. Έτσι θα φαινόταν ποια χώρα επιβαρύνει περισσότερο τον μέσο εργαζόμενο.

Views: 0