Το blackout που έπληξε την Ισπανία και την Πορτογαλία τον Απρίλιο του 2025 ήταν η πρόβα για αυτό που ετοιμάζουν
Το blackout που έπληξε την Ισπανία και την Πορτογαλία τον Απρίλιο του 2025 ήταν η πρόβα για αυτό που ετοιμάζουν
Η Μεγάλη Βρετανία προετοιμάζει τον πληθυσμό για πολυήμερες διακοπές ρεύματος: Το BBC αναπτύσσει σενάριο έκτακτης ανάγκης που περιλαμβάνει προετοιμασμένα κυβερνητικά μηνύματα
Η βρετανική κυβέρνηση προετοιμάζει όλο και περισσότερο το κοινό για καταστάσεις έκτακτης ανάγκης μεγάλης κλίμακας.
Παράλληλα, το BBC επεξεργάζεται ένα ειδικό σχέδιο έκτακτης ανάγκης, το οποίο θα επιτρέψει στον ραδιοτηλεοπτικό φορέα να συνεχίσει να μεταδίδει κυβερνητικές οδηγίες, ακόμη και σε περίπτωση διακοπής ρεύματος σε εθνικό επίπεδο.
Τι επιφυλάσσει το μέλλον για τη Μεγάλη Βρετανία;
Αν και η κυβέρνηση τονίζει ότι δεν υπάρχει λόγος πανικού, οι προετοιμασίες που βρίσκονται σε εξέλιξη είναι αρκετά εκτεταμένες.
Υπό την κωδική ονομασία «Black Sky» (Μαύρος Ουρανός), αναπτύσσεται ένα σχέδιο έκτακτης ανάγκης που θα επιτρέψει σε περίπου 100 εργαζόμενους του BBC να συνεχίσουν τις εκπομπές από ένα ραδιοφωνικό στούντιο υψηλής ασφαλείας, σε περίπτωση κατάρρευσης του ηλεκτρικού δικτύου, του διαδικτύου και των δικτύων κινητής τηλεφωνίας.
Το στούντιο θα διαθέτει δικά του αποθέματα καυσίμων, τροφίμων και πόσιμου νερού, επιτρέποντας στο προσωπικό να λειτουργεί αυτόνομα για τουλάχιστον 72 ώρες. Μέσω του ραδιοφώνου FM, θα μεταδίδονται στο κοινό προετοιμασμένα κυβερνητικά μηνύματα και πρακτικές οδηγίες.
Αυτές οι προετοιμασίες δεν προέκυψαν τυχαία. Πριν από μερικές εβδομάδες, η βρετανική κυβέρνηση ξεκίνησε την εκστρατεία «Be Ready» (Να είστε έτοιμοι), προτρέποντας ρητά τα νοικοκυριά να συγκεντρώσουν εφόδια έκτακτης ανάγκης.
Η σύσταση είναι να διαθέτουν οι πολίτες αρκετά είδη ώστε να είναι αυτάρκεις για τουλάχιστον τρεις ημέρες. Αυτά περιλαμβάνουν:
Πόσιμο νερό: τρία λίτρα ανά άτομο την ημέρα, αποκλειστικά για πόση.
Τρόφιμα μακράς διάρκειας.
Μετρητά.
Φακό και εφεδρικές μπαταρίες.
Ραδιόφωνο που λειτουργεί με μπαταρίες ή με χειροκίνητο μηχανισμό (μανιβέλα). Ο Άντι Μπέρναμ προειδοποίησε ότι απρόβλεπτα γεγονότα φαίνεται να συμβαίνουν με αυξανόμενη συχνότητα. Ως εκ τούτου, συμβούλευσε τους πολίτες να διατηρούν τέτοια εφόδια στο σπίτι, ώστε να μπορούν να ανταπεξέλθουν μόνοι τους σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης.
Ο Υπουργός Άμυνας, Γουές Στρίτινγκ, ήταν εξίσου κατηγορηματικός. Σύμφωνα με τον ίδιο, ζούμε σε έναν κόσμο που γίνεται όλο και πιο επικίνδυνος και απρόβλεπτος. Προειδοποίησε ότι αντίπαλες δυνάμεις ενδέχεται να είναι έτοιμες να επιτεθούν στη Μεγάλη Βρετανία ακόμη και από το 2030.
Εκτιμά ότι η χώρα έχει στη διάθεσή της —μαζί με τους συμμάχους της— λίγο περισσότερες από χίλιες ημέρες για να προετοιμαστεί για το ενδεχόμενο ενός πολέμου. Μια αξιοσημείωτη πτυχή αυτών των προετοιμασιών είναι ο ρόλος που έχει ανατεθεί στο BBC.
Το ειδικό στούντιο έκτακτης ανάγκης έχει σχεδιαστεί ώστε να λειτουργεί ανεξάρτητα από το κανονικό ηλεκτρικό δίκτυο και το διαδίκτυο. Οι εκπομπές θα μεταδίδονται μέσω ραδιοσυχνοτήτων, οι οποίες προορίζονται να παραμένουν λειτουργικές ακόμη και σε περίπτωση διακοπής ρεύματος μεγάλης κλίμακας.
Το BBC επιβεβαίωσε ότι οι εν λόγω εκπομπές θα περιλαμβάνουν προκατασκευασμένα κυβερνητικά μηνύματα — κείμενα τα οποία, στην πραγματικότητα, είναι ήδη διαθέσιμα στο κοινό μέσω διαδικτύου.
Αυτά τα μηνύματα ξεπερνούν τις γενικές προειδοποιήσεις· περιλαμβάνουν εξαιρετικά πρακτικές οδηγίες, όπως για παράδειγμα τη συνιστώμενη ημερήσια ποσότητα νερού ανά άτομο, καθώς και τον τρόπο διαχείρισης της χρήσης της τουαλέτας σε περίπτωση που η υδροδότηση και τα συστήματα αποχέτευσης τεθούν εκτός λειτουργίας.
Στο σχέδιο έκτακτης ανάγκης περιλαμβάνονται επίσης οι ιστοί εκπομπής. Ορισμένες εγκαταστάσεις διαθέτουν δεξαμενές ντίζελ χωρητικότητας 5.000 έως 40.000 λίτρων, ικανές να τροφοδοτούν τις γεννήτριες έκτακτης ανάγκης για περίπου τρεις ημέρες.
Είναι ενδιαφέρον ότι, κατά τις αρχικές συζητήσεις, εξετάστηκε ακόμη και η εξασφάλιση καυσίμων επαρκών για διάστημα πέντε έως επτά ημερών. Σύμφωνα με πηγή εντός του σχεδιασμού, η χωρητικότητα αυτή μειώθηκε αργότερα, αφότου ο Διαχειριστής του Εθνικού Συστήματος Ενέργειας ανέφερε ότι η ηλεκτροδότηση θα μπορούσε ενδεχομένως να αποκατασταθεί εντός δύο έως τριών ημερών.
Μια παρατεταμένη διακοπή ρεύματος έχει πολύ σοβαρότερες συνέπειες από ό,τι αντιλαμβάνονται οι περισσότεροι άνθρωποι.
Ο Λόρδος Χάρις, πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής Ετοιμότητας (National Preparedness Commission), επεσήμανε ότι και η παροχή πόσιμου νερού εξαρτάται από τον ηλεκτρισμό. Χωρίς ρεύμα, οι αντλίες ενδέχεται να σταματήσουν να λειτουργούν, θέτοντας σε κίνδυνο την υδροδότηση σε μεγάλα τμήματα της χώρας.
Προβλήματα μπορεί να προκύψουν και στο σύστημα αποχέτευσης. Όταν η ροή του νερού στους αγωγούς είναι ανεπαρκής, τα λύματα ενδέχεται να συσσωρευτούν και να προκαλέσουν εμφράξεις. Σε ακραίες περιπτώσεις, τα λύματα και τα απόβλητα θα μπορούσαν ακόμη και να επιστρέψουν (να υπερχειλίσουν) μέσα στις κατοικίες των πολιτών.
Κατά συνέπεια, μια διακοπή ρεύματος μπορεί γρήγορα να κλιμακωθεί σε μια πολύ ευρύτερη κοινωνική αναστάτωση.
Η βρετανική κυβέρνηση σημειώνει ότι το ηλεκτρικό δίκτυο δεν έχει υποστεί ποτέ ολική κατάρρευση στα 75 χρόνια της λειτουργίας του. Παρόλα αυτά, καταρτίζεται πλέον ένα εκτενές σχέδιο έκτακτης ανάγκης ακριβώς για ένα τέτοιο ενδεχόμενο.
Αυτά τα σχέδια για μια πιθανή διακοπή ρεύματος δεν αποτελούν μεμονωμένη περίπτωση.
Το περασμένο καλοκαίρι, η βρετανική κυβέρνηση ανακοίνωσε νέες κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τη δημιουργία αποθεμάτων έκτακτης ανάγκης. Επιπλέον, αποκαλύφθηκε ότι η «Επιχείρηση Albiston Shadow» —μία από τις μεγαλύτερες ασκήσεις έκτακτης ανάγκης με τη συμμετοχή πολιτικών και στρατιωτικών αρχών εδώ και δεκαετίες— έχει προγραμματιστεί να διεξαχθεί το 2027.
Παράλληλα, το παλαιό βρετανικό «Βιβλίο Πολέμου» (War Book) —ένα κυβερνητικό έγγραφο που καθορίζει τον τρόπο με τον οποίο η χώρα οφείλει να συνεχίσει να λειτουργεί σε συνθήκες πολέμου— επικαιροποιείται για άλλη μία φορά.
Ο Στρατηγός Σερ Ρόλι Γουόκερ, επικεφαλής ο ανώτατος διοικητής του βρετανικού στρατού προειδοποίησε επίσης το στρατιωτικό προσωπικό ότι ενδέχεται να χρειαστεί να γίνουν θυσίες από την πλευρά του ευρύτερου κοινού. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι πολιτικοί ηγέτες θα πρέπει σύντομα να μιλήσουν πιο ανοιχτά στους πολίτες σχετικά με τους κινδύνους ενός πολέμου.
Όλα αυτά υποδηλώνουν ότι η κυβέρνηση δεν προετοιμάζεται πλέον αποκλειστικά για σχετικά περιορισμένες καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, αλλά λαμβάνει επίσης υπόψη την πιθανότητα παρατεταμένων διαταραχών και στρατιωτικών απειλών.
Ένα πρόσφατο παράδειγμα του πόσο ευάλωτες είναι οι σύγχρονες κοινωνίες αποτελεί η εκτεταμένη διακοπή ρεύματος που έπληξε την Ισπανία και την Πορτογαλία τον Απρίλιο του 2025.
Εκατομμύρια άνθρωποι επηρεάστηκαν. Tα φανάρια τέθηκαν εκτός λειτουργίας, τα τρένα ακινητοποιήθηκαν και τα δίκτυα κινητής τηλεφωνίας αντιμετώπισαν εκτεταμένα προβλήματα. Δυσκολίες σημειώθηκαν επίσης σε περιοχές της νότιας Γαλλίας.
Τα ακριβή αίτια του συμβάντος προκάλεσαν πολλά ερωτήματα, ενώ αρχικά δεν αποκλείστηκε ούτε το ενδεχόμενο κυβερνοεπίθεσης.
Το περιστατικό αυτό αναφέρεται πλέον και σε βρετανικές συζητήσεις ως παράδειγμα της ευπάθειας του συστήματος ηλεκτροδότησης.
Μια άλλη πτυχή του βρετανικού σχεδίου έκτακτης ανάγκης που εγείρει ερωτήματα αφορά τον κεντρικό ρόλο του BBC.
Η βρετανική κυβέρνηση έχει υποστηρίξει στο παρελθόν σχέδια για την ενίσχυση της προβολής του περιεχομένου του BBC σε πλατφόρμες όπως το YouTube. Στόχος είναι το περιεχόμενο του δημόσιου ραδιοτηλεοπτικού φορέα να προτείνεται πιο έντονα στους χρήστες — εν μέρει ως μέτρο για την αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης.
Οι επικριτές θεωρούν ότι αυτό οδηγεί σε μια ανεπιθύμητη σύγχυση των ορίων μεταξύ της κυβέρνησης, του δημόσιου ραδιοτηλεοπτικού φορέα και της παροχής ενημέρωσης.
Το ίδιο το BBC δέχεται επίσης συχνά κριτική για τον τρόπο με τον οποίο καλύπτει ορισμένα κοινωνικά και πολιτικά ζητήματα. Για παράδειγμα, είχε προκληθεί αντιπαράθεση σχετικά με εκπαιδευτικό υλικό στην πλατφόρμα «BBC Bitesize», το οποίο, σύμφωνα με τους επικριτές, παρουσίαζε θέματα όπως η μετανάστευση και η πολιτική για το κλίμα με σαφή πολιτική προκατάληψη. Μετά την κριτική που ασκήθηκε, τμήματα του εν λόγω υλικού αφαιρέθηκαν.
Το γεγονός αυτό καθιστά ιδιαίτερα ευαίσθητη την απόφαση να οριστεί το BBC ως η κύρια πηγή ενημέρωσης σε περίπτωση εθνικής έκτακτης ανάγκης.
Άλλωστε, όταν το διαδίκτυο και τα δίκτυα κινητής τηλεφωνίας τίθενται εκτός λειτουργίας, το ραδιόφωνο έκτακτης ανάγκης καθίσταται ένα από τα σημαντικότερα μέσα επικοινωνίας της κυβέρνησης με το κοινό — με τα μηνύματα που μεταδίδονται να έχουν συνταχθεί εκ των προτέρων από την κυβέρνηση.
Η βρετανική κυβέρνηση έχει τονίσει ότι οι πολίτες δεν πρέπει να πανικοβάλλονται. Πρόκειται για προληπτικά μέτρα, τα οποία αποσκοπούν στο να διασφαλίσουν ότι οι πολίτες δεν θα εξαρτώνται αποκλειστικά από τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης σε περίπτωση που συμβεί μια μεγάλη καταστροφή.
Views: 1
